Studia Prawnicze. Rozprawy i Materiały

Abstrakt

Artykuł porusza problematykę tendencji do algorytmizacji postępowania w sprawach alimentacyjnych, zmierzającej do ujednolicenia stawek alimentów przez tworzenie urzędowych taryfikatorów oraz idącego za tym upraszczania postępowania. Dalszym krokiem może być wprowadzenie algorytmów opartych na sztucznej inteligencji, wspomagających sędziego w ocenie sytuacji osobistej i majątkowej stron postępowania alimentacyjnego, bądź też zupełna dejudycjalizacja tego postępowania. Problemem badawczym jest więc określenie, czy ten kierunek zmian jest słuszny oraz jakie szanse i zagrożenia mogą się z nią wiązać. Celem opracowania jest analiza dotychczasowych propozycji legislacyjnych na podstawie metody formalno-dogmatycznej, jak również możliwych konsekwencjami pogłębienia trendu algorytmizacji przyznawania alimentów oraz przedstawienie propozycji de lege ferenda. Autorka dochodzi do wniosku, że trend algorytmizacji spraw alimentacyjnych może być niebezpieczny, gdyż zasada dobra dziecka
nakazywałaby raczej jak największą indywidualizację rozstrzygnięć w odniesieniu do okoliczności konkretnej sprawy aniżeli ujednolicenie i usztywnienie stawek należności, opierając się na urzędowych taryfikatorach. Algorytmizacja nie rozwiąże także podstawowego problemu, jakim jest słaba skuteczność egzekucji należności alimentacyjnych. Bardziej sprawiedliwe i odpowiadające stronom rezultaty niż te osiągnięte w drodze algorytmizacji dałby raczej promowanie konsensualnych metod rozwiązywania sporów alimentacyjnych, w ramach których tablice alimentacyjne mogłyby posłużyć jedynie jako narzędzie pomocnicze, stanowiące punkt wyjścia do negocjacji lub mediacji.